tvDEN'de Gazeteci Mehmet Aydın'ın hazırlayıp sunduğu Güne Bakış programına, Adil Yaşam Derneği Başkanı Muhammed Haluk Çavuşoğlu konuk oldu. Covid-19 döneminde izne çıkartılan açık cezaevlerindeki mahkûmların izin sürelerinin uzatılması ve kapalı cezaevlerinde bulunanların af beklentisi ile ilgili konular üzerine değerlendirmelerde bulunan Çavuşoğlu, “Yargılamalar adil yapılmadığı için genel af istiyoruz” dedi.

“BİZ SUÇ İŞLEDİK, DEVLET BİZİ AFFETSİN MODUNDA DEĞİLİZ”

Çavuşoğlu, “Dünya sağlık Örgütü’nün dünyadaki birçok ülkeye cezaevlerinin kapılarını açın derken, bizim ülkemizde sadece izine gönderilme durumu olmuştu. Burada Kabine toplantısından ziyade, ondan önceki çalışmalarda da biz kalıcı bir çözüme gidilmesi gerektiğini vurguluyorduk. Çünkü her ikişer ayın sonunda bu insanların psikolojik sorunlar yaşadıklarını beraber görüyorduk. Sayı 110 binin üzerinde ama aileleri ile beraber aşağı yukarı 1 milyon insanı ilgilendiren bir konu. Biz Sayın Cumhurbaşkanımızdan ve Türkiye Büyük Millet Meclisimizden esasında şunu bekliyorduk, Türk Ceza Kanunu’ndaki maddelerden dolayı bu insanlar izinde oldukları için maddeler üzerinden Covid süresince bir suça karışmayarak örnek oldularsa, kapalı cezaevinde de bu süreci bekleyen insanlara da bir şey yapılmasını istiyorduk. Ancak Sayın Cumhurbaşkanı kalıcı çözümü sadece izindekilerin ikişer ay problem yaşamaması adına 31 Temmuz 2023’e kadar uzatılması için tavsiyede bulundu ve Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde konuşulup Meclis’te geçtikten sonra, resmi gazetede de yayınlandı. Bu karardan itibaren 31 Temmuz 2023’e kadar denetimli serbestlikte olanlar da izinli, Covid izninde olanlar da izinli. Televizyon ve gazeteler bu konuyu ele aldıkça sorunların çözüldüğünü göreceğimizi düşünüyorum. Çünkü televizyon ve gazete demek, halkın gerçek gündemini yine halka yansıtmak demektir. İnsanlar bilmiyorlar. Mesela Twitter Türkiye gündeminde şu an af istiyoruz içeriğine girin, bazı arkadaşlar ‘Neye af istiyorsunuz? Teröre mi, cinsele mi?’ gibi sorular soruyorlar. Fakat televizyonlar bizlere yer verirse, gerçek niyetimizi ortaya koyarız. Biz, cezadan kasıt ıslah etmek ve ıslah ederek o kişiyi topluma kazandırmanın tarafındayız. Yoksa biz suç işledik, devlet bizi affetsin modunda değiliz” dedi.

“AÇIK CEZAEVİNDEKİ İNSANLARDA BU AYRIMI YAPMADILAR”

Çavuşoğlu, “ Devlet bu insanları 2 yıldır izine gönderdi ve iş yerlerinde cinsel, uyuşturucu, hırsızlık, gasp gibi her suçtan insan var. Çünkü açık cezaevindeki insanlarda bu ayrımı yapmadılar. Esasında orada da bir haksızlık var. Covid açıktakine bulaşır, kapalıdakine bulaşmaz mantığıyla hareket ettiler. Oysa Dünya Sağlık Örgütü, sosyal mesafenin olmadığı alanlarda bu ölümcül virüsün insanların canını alabileceğini söylüyordu. Pandeminin en ağır döneminde açıktakiler böyle bir psikolojideyken, kapalıdakiler ise hem ailelerini görmeyerek hem de ayrımcı bir yasa ile o moral bozukluğu ile bu dönemi geçirmek zorunda kaldılar. Bu süreçte geri dönme korkusu yaşamayacak insanlar adına sevindim. Fakat kapalı cezaevlerindeki insanlar ne zaman Cumhurbaşkanı bir açıklama yapacak olsa, kendileri ile ilgili bir gelişme bekliyorlar. Özellikle Covid döneminde bu çok daha üst seviyelere çıktı. Ancak gördük ki, sadece pandemi iznindekilere bunu yaptılar. Umut ediyoruz ki, kapalı cezaevlerinde ailelerine kavuşmayı bekleyenlerin seslerini duyurarak, adli mahkuma genel affın neden olması gerektiği önce anlatacağız, empati yaptıracağız sonra da inşallah bunu hep birlikte inşa ettireceğiz” diye konuştu.

“BİRÇOK CEZAEVİNDE HALA BU DURUM MEVCUT DEĞİL”

Yürüttükleri çalışmalar ile ilgili Çavuşoğlu, “Biz bu sürecin içerisinde olduğumuz için mahkuma ve mahkum ailesine nasıl davranıldığını iyi biliyoruz. Genellikle insanlar sosyal medya üzerinden bize ulaşıp sorunlarını dile getiriyorlar. Biz cezaevinde örneğin sağlık ile ilgili bir problem olduysa Sağlık Bakanlığı ile iletişime geçmeye çalışıyoruz, adalet ile ilgili ise Adalet Bakanlığı ile iletişime geçmeye çalışıyoruz ya da cezaevindeki bir problem tamamen idare ile alakalı bir şeyse Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü ile iletişime geçerek problemleri çözüme kavuşturmaya çalışıyoruz. Şu anda cezaevlerinde problemlerinden en büyükleri kapasitenin yüksek olması ve ailelerin bu süreç içerisinde gidip gelememeleri. Mesela görüntülü görüşme başlatıldı fakat birçok cezaevinde hala bu durum mevcut değil. Olan cezaevlerinde de Türk Ceza Kanunu’nun belirli maddelerine göre görüntülü görüşmeyi bir kısmına veriyorlar, bir kısmına vermiyorlar. ‘Anayasa’nın eşitlik ilkesine göre birine bu olanağı sağlıyorsanız, diğerine de sağlayın’ dedik. Sonuçta birinin ailesi varsa, diğerinin de var. Dolayısıyla birçok maddede bunu aşabildik fakat tamamıyla değil maalesef. Bizim amacımız sadece af çıksın da kurtulalım değil. Affı istememizdeki en büyük sebeplerden bir tanesi de Türk Ceza Kanunu’ndaki sistematik problemler. Bugün af çıksın, yarın cezaevleri yine aynı hale gelecek. Bu insanlar suç işlediği için değil, ceza sisteminin suçtaki oranı arttırmasından dolayı bu durumlar yaşanıyor. Eskiden insanlar yüzde 40 cezalarını yatarken, şimdi bu yüzde 66’ya çıkartıldı. Eski Adalet Bakanı da bu konu ile ilgili açıklama yapmıştı. ‘Ceza sürelerini arttırarak cezaların önüne geçemediğimizi gördük’ demişti. Dolayısıyla yapılması gereken şey suç işlemeye sebebiyet verecek durumların ortadan kaldırılması lazım” ifadelerini kullandı. (NİSA KIZILKAYA)