Aydın’da buğday haşatına başlayan üreticiler, Toprak Mahsulleri Ofisi’nden (TMO) gelecek olan fiyat açıklamasını bekliyor. Üreticinin geçen yıl TMO’ya 9 lira 25 kuruşa sattıkları ürünleri, tüccarın bu yıl 8 lira 50 kuruş ile 9 lira arasında aldığı ifade edildi.

Aydın Ziraat Odaları Birliği İl Koordinasyon Başkanı Mehmet Kendirlioğlu, Efeler’de buğday hasadı yapılan arazilerde incelemelerde bulundu. Çeştepe Mahallesi Ovası’nda yapılan buğday hasadına katılan Başkan Kendirlioğlu, il genelinde 220 bin dönüm civarında ÇKS kayıtlı buğday üretimi yapıldığını ifade etti.

“TAHMİNİ 100-120 BİN TON CİVARINDA REKOLTE BEKLİYORUZ”

Yaklaşık bir hafta önce hasat yapımına başlandığını belirten Efeler Ziraat Odası Başkanı ve İl Koordinasyon Başkanı Mehmet Kendirlioğlu, “Aydın’da buğday sezonu başladı, takriben 20-25 gün sürer. Bu sene Aydın ilinde toplam ÇKS’ye kayıtlı 220 bin dönüm civarında ekim gözüküyor. Efeler‘de ise bu 40- 45 bin dönüm civarında. Tahmini bir şekilde söylemek gerekirse 100-120 bin ton civarında rekolte bekliyoruz. Şu anda tüccar da buğday için bir fiyat oluştu, ancak Toprak Mahsulleri Ofisi’nde fiyat belli değil. Daha önceki yıllarda bu fiyat Haziran’ın ilk haftasında belirleniyordu, biz de Haziran’ın ilk haftasında Toprak Mahsulleri Ofisi’nin fiyat belirlemesini bekliyoruz. Tüccardaki fiyatımız şu an 8 buçuk ile 9 buçuk TL arasında. Kaliteli buğdaylar 9 lira 20 kuruş-9 lira 30 kuruş civarında. Çiftçimizin eline geçecek net rakam bu. Brüte baktığımızda 10 TL civarına gelir. Toprak Mahsulleri Ofisinde ise geçen sene 8.25 kuruş artı 1 TL pirim vardı ve toplam 9.25 idi. Bu seneki beklentimiz en kötü ihtimalle 12-13 TL civarında. Destekleme bu fiyatın içerisinde olur mu, olmaz mı? onu bilemiyoruz. Geçen hafta Ankara’da yaptığımız temaslarda bununla ilgili maalesef bir bilgi öğrenemedik. TMO Söke ve Aydın’da alım yapıyor, önümüzdeki Çarşamba, perşembe günü Çine ve Nazilli‘yi de açacak. Randevular da açılmaya başladı. Şu anda üreticimiz hasat ettiği buğdayı Toprak Mahsulleri Ofisine emanet usulü veriyor fiyat belli olmadığı için. Fiyat belli olduktan sonra eğer çiftçimiz fiyatı beğenmezse dışarıda daha yüksek rakam bulursa on gün içerisinde herhangi bir ücret ödemeden Toprak Mahsulleri Ofisi’nde buğdayını alabiliyor ama tabii kamyon ve ona benzer masraflar cebinden çıkıyor. Çok cüzi bir depo kirası ile böyle bir fırsatta var Toprak Mahsulleri Ofisi’nde” dedi.

Üreticinin fiyat belirsizliğinden dolayı endişeli olduğunu ifade eden Kendirlioğlu, “Fiyat belirsizliği bir miktar tüccara yönlendiriyor. Acaba toprak mahsulleri ofisinde fiyat tüccardan çok farklı olur mu olmaz mı, daha mı aşağı olur ya da beklenti biraz daha yukarıda olur onu bilemiyoruz. Çiftçimiz tüccara da verebiliyor, toprak mahsulleri ofisine de, tercihe kalmış. Bizim beklentimiz toprak mahsulleri ofisinde tüccardan bir kısım daha yukarıda fiyat belir belirlenmesi” ifadelerini kullandı.

“AYDIN TARIMININ KURTULUŞU DALAMAN ÇAYI’NIN KEMER’E BAĞLANMASI İLE OLACAK”

Üreticiye verilecek tav dahil 2 su hakkında da açıklama yapan Kendirlioğlu, “Su sıkıntısı sadece ikinci üründe değil, normal üründe de aynı şekilde. Valilik kararı ile her parsele iki su verilecek, bunda birinci ürün veya ikinci ürün değişmiyor. Şu anda çiftçimiz hasadını yapıyor, hızlıca samanını kaldırdıktan sonra suyunu alacak ve tav suyu sonra tek su kalıyor. İster pamuk ek, ister başka mahsul eksin tek suyu kalıyor geriye, çiftçimiz de bunu biliyor bunu bilerek ekim yapıyor. Ancak şöyle durum söz konusu artezyen suları, göl, çay kenarları, birikmiş yatak suları, bunlarla beraber sezonu tamamlayacağımızı tahmin ediyoruz. Çiftçimizin sadece iki su ile kalması mümkün değil. Eğer kalırsa o ürün yetişmez. Su demek hayat demek, suyun olmadığı yerde hayat yok demek. Dolayısıyla bu su sıkıntısı gerçekten önümüzdeki yıllarda bizim çok canımızı sıkacak. Müjdeyi de sizin aracılığınızla çiftçilerimize verelim, geçen hafta Ankara’da yaptığınız temaslarda Dalaman Çayı’nın Kemer Barajı’na bağlanması projesinin olumlu şekilde ilerlediğini, 2025 yılında ise proje aşamasına gelip, projeyle ilgili ihale yapılacağını öğrendik. Bu bizim için çok değerli Aydın tarımının kurtuluşu Dalaman Çayı’nın Kemer’e bağlanması. Bununla birlikte kısıtlı sudan kurtulmuş olacağız. Çünkü Kemer Barajı‘nın üç katı su şu anda Akdeniz’e boşuna akıyor” şeklinde konuştu.

“FİYAT KONUSUNDA ENDİŞELİYİZ”

Çiftçi Mustafa Karataş, “70-80 dönüm alanda hasat gerçekleştiriyoruz. Bu yılki rekolte normal. Ortalamada 600-650 kg arasında beklentimiz var. Yalnız fiyat konusunda endişeliyiz, fiyat şu an düşük. Tüccar 8 buçuk, 9 TL arasında, Toprak Mahsulleri Ofisi ise daha fiyat belirlemedi. 15 TL gibi bir rakam bekliyoruz onlardan. Buğday sonrası pamuk ekimi düşünüyoruz, ikinci mahsul pamuk olarak geçiyor. Onda da su sıkıntımız var. İki kat su verecekler oradan buradan idare edeceğiz artık. İki kat su aslında yetmez, en az üç kat olması lazım. Nasıl buluruz ben de bilmiyorum, rastgele giriyoruz işin içine” dedi. (ERDAL AYDIN)